B́nh Luận
(18-04-08)

Một ngàn tư tưởng lớn gặp nhau tại Canberra

Cổ Nhuế

 Thủ tướng Kevin Rudd và Đại biểu của 2020 Summit

Trong hai ngày thứ Bảy và Chủ nhật tuần này, 1,000 nhân tài từ khắp nước Úc tựu về thủ đô Canberra để đưa ra cao kiến giúp xây dựng nước Úc phú cường khi tiến tới năm 2020. Hai ngày gặp gỡ này được gọi là 2020 Summit (báo chí Việt ngữ thường gọi là Thượng đỉnh 2020).
Thời sự hôm nay xin được giới thiệu sơ qua thượng đỉnh có hai người Việt nam được vinh dự tham gia này.
Từ ư kiến 'cùn'...
Trước ngày nhân kiệt lên tiếng tại thượng đỉnh 2020, ban tổ chức kêu gọi dân chúng góp cao kiến. Cho đến nay, đă có 8,783 cao kiến gởi về. Phần lớn góp ư về vấn đề dân số, cân bằng giữa phát triển với môi sinh, thời tiết thay đổi và nguồn nước. Như vậy, bốn vấn đề trên c̣n được người Úc quan tâm hơn cả chuyện cơn ăn áo mặc hàng ngày.
Trong số cao kiến này có một vài suy nghĩ rất bất ngờ (có lẽ đúng lối Fresh Thingking như thủ tướng Kevin Rudd tung ra vào thủa c̣n vận động tranh cử).
Một cao kiến do Adolf Momberger gởi về đề nghị đắp 10 đập lớn ngăn sông ở Papua New Guinea rồi lấy điện từ bên đó về Úc mà xài. Lớn hơn tư tưởng trên là cao kiến của cựu bộ trưởng du lịch Fran Bailey. Ông này thấy bờ biển Great Barrier Reef tại Queensland bị ánh nắng tàn phá quá sá cỡ nên đề nghị giăng một bức màn dài ngàn cây số để bảo vệ san hô khỏi chết nắng. Quả là cao kiến!
... Đến cao kiến' bén'
Ngoài ư kiến 'cùn' do người dân đóng góp, một số nhân vật tai mắt đă cho biết cao kiến sẽ được ḿnh tung ra tại thượng đỉnh 2020.
Trưởng nhóm 'tổ chức chính quyền' do trạng sư Julian Burnside chủ tọa tung ra ư tưởng ban hành một điều luật phạt chính trị gia nói dối. Được biết, trong thương trường giới làm ăn nói dối đều bị điều 52 luật thương mại phạt. Nhưng trên chính trường, chính trị gia nói dối như cơm bữa th́ mà vẫn nhiên nhiên. Trong khi đó, giáo sư George Williams giảng luật tại đại học NSW muốn chấn chỉnh lại thể chế liên bang 'ăn hại đái nước' hiện hành. Nhưng cựu thủ hiến Tây Úc Geoff Gallop lại muốn duy tŕ nhiều cấp chính phủ tại Úc. Ngoài ra, trưởng phong trào GetUp, ông Brett Solomon đề nghị đẩy mạnh hơn nữa những phiên họp nội các nhân dân như nội các Kevin Rudd đă tŕnh diễn vài lần. Ông Brett Solomon đề nghị mở chính phủ điện tử cho người dân được góp ư và thỉnh nguyên trực tiếp với quốc hội. Nhờ thế, đến năm 2020, cử tri Úc chỉ cần thăng lên Internet là... đi bầu.
Về thuế vụ, giáo sư Ross Garnaut cho biết sắp tới chính phủ sẽ lập thêm sắc thuế mới gọi là ETS (Emissions Trading Scheme) cho các đại công ty để giảm bớt khí thải. Khi ETS bắt đầu, vật giá sẽ tăng dọt. Giáo sư Ross Garnaut đề nghị chính phủ này cắt giảm thuế GST cho người dân. Được biết : hiện nay thuế GST tại Úc đang ở mức 10%.
Nghệ thuật là lănh vực bị ít người Úc để ư nhất sẽ được bàn đến dưới quyền chủ tọa của bộ trưởng kiêm danh ca Peter Garrett và minh tinh màn bạc Cate Blanchett. Cate Blanchett vừa đập bầu lần thứ ba chưa đầy tháng mà vẫn không bỏ lỡ cơ hội văn nghệ này. Tiểu ban 'Tiến tới một nước Úc sáng tạo, Towards a Creative Australia' sẽ nói lại chuyện... xưa. Thủa xưa -- vào thời Paul Keating làm thủ tướng Úc -- người ta nói nhiều tới một nước Úc sáng tạo (Creative Nation), Nhưng khi Keating đôå th́ nhóm sáng tạo nghệ thuật cũng im tiếng. Trong lănh vực này, giám đốc điều hành đài ABC, ông Mark Scott đề nghị ABC sẽ phát h́nh lên đến 6 kênh và điều hành ít nhất 15 đài phát thanh
Có thể gần gủi với dân đen là cao kiến của pḥng Thương mại và Kỹ nghệ Úc (Australian Chamber of Commerce and Industry ). Theo đó, Úc nên bắt chước New Zealand mà mở cửa đón tay nghề từ Trung quốc và Ấn độ vào làm việc. Cũng rất thiết thực là cao kiến của giáo sư Michael Good đề nghị Úc phải chuẩn bị cho năm 2050. Lúc đó, 2/3 dân số Úc đều trên 65 tuổi. Úc phải xây trước nhà dưỡng lăo và t́m thuốcn thang cho các cụ già này vẫn c̣n 'tăng gia sản xuất' dù tuổi hạc đă cao. Cao kiến khác về giáo dục do cựu bộ trưởng Warwick Smith (Tự do) tung ra : Úc phải cân bằng ngân sách giữa trường học với trung tâm đào tạo giáo viên.
Ư của 'trẫm' là như thế này...
Sau cùng, trong số cao kiến đă được tung ra, c̣n có ư của 'trẩm'. Lên tiếng tại Sydney vào tối thứ Tư tuần này, thủ tướng Kevin Rudd tung ra ư kiến mở những trung tâm 'tổng hợp' dành cho cha mẹ có con nhỏ.
Theo cao kiến này, Úc sẽ dựng nhiều trung tâm bao gồm bệnh xá, nhà trẻ, sân chơi và trường học cho trẻ em. Khi cha mẹ có con nhỏ cần ǵ th́ chỉ tới trung tâm 'tổng hợp' này. Nơi đây khám bệnh cho bà mẹ và con nhỏ, chích ngừa, giữ trẻ, dạy học và tổ chức cho trẻ em vui chơi. Theo thủ tướng, đến năm 2013 th́ tất cả trẻ em lên bốn tại Úc đều được được học tại lớp 'preschool'. Sau đó, đến năm 2020 th́ tất cả trẻ em từ từ lọt ḷng mẹ cho tới năm tuổi đêàu được ở trong nhà giữ trẻ.
Thủ tướng Kevin Rudd quả có cao kiến. Tuy nhiên cao kiến này có lẽ chưa 'cao' bằng lời hứa rất ư là long trọng của nguyên thủ tướng Bob Hawke. Năm 1987, ông Bob Hawke tung ra cao kiến ' đến năm 1990, sẽ không c̣n một trẻ em Úc nào sống nghèo khổ nữa'. Hai mươi năm trôi qua, ngày nay ông Bob Hawke thú nhận đó là điều ông hối tiếc nhất v́ lỡ mồm lỡ miệng.
Nhất thiên nhân kiệt
Để chọn nhân tài tham dự thượng đỉnh 2020, chính phủ mở cửa đón nhận hơn 8,000 danh tính được người khác đêà cử hay tự ḿnh xin tham dự. Trong danh sách 1,000 nhân kiệt này, có hai danh tính Việt nam. Đó là đạo diễn Đỗ Khoa và hoà thượng Thích Quảng Ba.
Ḥa thượng Thích Quảng Ba, trụ tŕ tại Canberra tham gia vào nhóm thảo luận mang tên 'Thắt chặt liên lạc cộng đồng, yểm trợ gia đ́nh và giúp hội nhập vào xă hội (Strengthening communities, supporting families and social inclusion)'. Tiểu ban này do mục sư Tim Costello chủ tọa. Mục sư Tim Costello đề nghị thuốc chữa bệnh nghiện cờ bạc, và rượu chè bằng cách mọi người phải thành thật nh́n nhận mấy thứ đó chỉ tổ gây hại mà thôi. Đạo diễn Đỗ Khoa cùng với 100 nghệ sỹ tài danh khác của Úc t́m phương 'Tiến tới một nước Úc sáng tạo (Towards a creative Australia). Tiểu ban này dưới quyền chủ toạ của bộ trưởng Peter Garrett và minh tinh Cate Blanchett.
Tuy được mời hay tự ư xin tham dự và được chọn, trong số 'nhất thiên nhân kiệt' này đă có một số xin kiếu. Đó là cựu toàn quyền liên bang Úc William Deane, cựu chánh án toà tối cao Anthony Mason cùng với thẩm phán Mary Gaudron, xướng ngôn viên truyền h́nh Andrew Denton, tài phiệt giàu nhất nh́ Úc James Packer. Ngoài ra, một số nhân vật thường được nhắc tới như chủ tịch công ty Telstra Don McGauchie, cựu thủ hiến Nick Greiner, chủ bút báo The Age Andrew Jaspan cũng xin kiếu.
Tư tưởng lớn gặp nhau
Mỗi nhân kiệt tham dự thượng đỉnh 2020 phải nộp hai bài. Bài thứ nhất không dài hơn 100 chữ tóm tắt cao kiến của ḿnh. Bài thứ nh́ không giới hạn chữ tŕnh bày một vấn đề hay một đề tài khiến cho nhân kiệt đó gần đây phải 'thay đổi tâm trí'. Báo chí nói nhiều tới cao kiến, nhưng có lẽ chủ tâm của chính phủ khi mở ra thượng đỉnh 2020 là t́n xem những vấn đề hay những biến cố ǵ xảy ra gần đây khiến cho tư tưởng lớn tại Úc phải xoay chiều đổi hướng.
Hiển nhiên, trong hai ngày thượng đỉnh 2020, nhân kiệt tại Úc sẽ 'nghĩ chuyện lớn', v́ Think Big là chủ đề chính của thượng đỉnh này. Thượng đỉnh có thể chưa đưa ra quyết định có ảnh hưởng trực tiếp tới đời sống của dân thường v́ nhân kiệt nhắm tới măi năm 2020 lận ḱa. Đến năm ấy, không biết ông Kevin Rudd hay đảng Lao động c̣n cầm quyền hay không : cho nên chưa biết lúc ấy cao kiến ấy c̣n được trọng dụng hay không?
Dù sao, người ta nói 'tư tưởng lớn gặp nhau'. Hy vọng hai ngay gặp nhau giữa ngàn tư tưởng lớn sẽ kết tinh được ít là một chục cao kiến ích quốc lợi dân.

Cổ Nhuế

Trung cộng huy động người bảo vệ đuốc thế vận
Việt Luận



(H́nh : Biểu ngữ 'Chống Olympic ở Hy Lạp)


Thứ Năm 24.4 sắp tới, ngọn đuốc biểu tượng cho hoà hợp của thế vận hội Bắc kinh 2008 sẽ đến thủ đô Canberra. Dù được gọi là đuốc hoà hợp, nhưng xem chừng đuốc này có thể gây ra xung đột trên đường phố vốn rất thanh b́nh tại Úc.
Như tại Luân đôn, Paris và San Francisco, nhiều nhóm biểu t́nh bắt đầu nhắm về Canberra. Đặc biệt tại Canberra vào ngày 24.4 sắp tới, không những sẽ có nhiều đoàn biểu t́nh tranh đấu cho nhân quyền và tự do cho Tây Tạng mà rất đông người Trung hoa sinh sống tại Úc cũng kéo đến. Hai bên kên nhau khi ngọn đuốc hoà hợp đến thành phố an lành này.
***
Người ta nói có thể lên đến 5 ngàn người Trung hoa từ Sydney, Melbourne và xa hơn nữa sẽ kéo về Canberra làm điều họ gọi là 'bảo vệ ngọn đuốc'. Tất cả xe buưt từ Melbourne, Sydney đi Canberra đă được người Trung hoa đặt mua hết. Khá đông sinh viên Trung quốc du học tại Úc đang chuyển tin để tập họp đông đảo khi ngọn đuốc Bắc kinh 2008 rước qua đường phố Canberra. Zhang Rongan, một sỹ quan Trung quốc du học tại trường vơ bị Úc, cho biết sẽ tập họp 5 ngàn người Trung quốc bảo vệ ngọn đuốc. Hiện nay, chỉ riêng tại Canberra đang có khoảng 1,500 sinh viên Trung hoa du học rồi. Sinh viên Trung hoa đang thu mua hết cờ 'Ngũ Tinh' của Trung cộng để phất lên đỏ trời. Đó là hoạt động mà cảnh sát Úc biết được. Người ta ngờ rằng t́nh báo và đặc công Cộng sản Trung quốc có thể âm mưu nhiều điều lớn hơn.
***
Trong lúc hai cánh pḥ Trung quốc và pḥ Tây Tạng chuẩn bị kên nhau tại Canberra, chính phủ Úc mỗi lúc một lúng túng hơn. Trước đây, thủ tướng Kevin Rudd khẳng định không cho bộ đội Trung quốc bao quanh ngọn đuốc v́ sợ chúng dở tṛ vũ phu như ở Luân đôn. Tuy nhiên lực lượng an ninh Úc biết trước khó ḷng đối phó với nhiều đoàn biểu t́nh khác nhau trong cuộc rước đuốc thế vận băng qua khu buôn bán và toà nhà quốc hội tại Canberra. Úc nhanh chóng ban hành luật cho phép cảnh sát tại Canberra được quyền khám xét người dân dự khán rước đuốc. Ai mang theo trứng thối, cà chua, bong bóng chứa sơn hay chứa nước và b́nh chữa lửa đều bị tịch thu.
Dù được quyền rộng răi đến thế, dường như lực lượng an ninh Úc biết trước khó ngăn cản người biểu t́nh xông vào cướp ngọn đuốc. Ông Kevan Gosper, phó chủ tịch uỷ hội thế vận quốc tế luôn luôn bênh Trung quốc, cho hay sẽ mời lực lượng an ninh Cộng sản bảo vệ ngọn đuốc nếu xảy ra 'sự cố nghiêm trọng'. Tin mới nhất cho hay : cảnh sát Canberra dường như phải 'nói khác' với thủ tướng Kevin Rudd khi cho biết có thể cho một tên bộ đội Trung cộng chạy trước ngọn đuốc để mở đường và thỉnh thoảng sẽ cho hai tên khác kèm hai bên ngọn đuốc để 'châm lửa'.
Sự hiện diện của một đám bộ đội ăn vận áo thể thao bao quanh ngọn đuốc thế vận từng làm cho dân chúng tại Luân đôn, Paris và San Francisco thêm nổi giận. Lực sỹ Sebastian Coe của Anh quốc chứng kiến tṛ vũ phu của đám này đă gọi chúng là 'côn đồ' ( thugs). Một tờ báo xuất bản tại HongKong cho hay đám mặc áo thể thao âáy chính là 30 quân nhân được tuyển từ bộ đội đang đàn áp người dân Tây Tạng. Sợ bộ đội Cộng sản dở tṛ vũ phu trên đựng phố thủ đô Úc, ông Ted Quinlan, chỉ huy trưởng an ninh cho cuộc rước đuốc tại Úc báo trước : nếu nhân viên Trung quốc 'xuống tay' (“laid a hand”) trên bất cứ ai tại Canberra th́ Úc sẽ bắt giữ nhân viên ấy.
Ban tổ chức rước đuốc thế vận đă công bố lộ tŕnh, nhưng tḥng thêm "có thể thay đổi vào phút chót'. Lộ tŕnh rước đuốc đă thay đổi ở San Francisco khiến cho đuốc phải chạy qua chốn vắng người. Ở New Delhi, Ấn độ, lộ tŕnh bị cắt ngắn từ 9 cây số xuống c̣n vơn vẹn 2 cây số và danh thủ criket Sachin Tendulkar phút chót từ chối cầm đuốc.
***
Chưa rơ chuyện ǵ sẽ xảy ra tại Canberra khi đuốc Bắc kinh 2008 đến. Tuy nhiên, khi Trung Cộng huy động vài ngàn người Trung hoa sinh sống tại Úc 'bảo vệ ' ngọn đuốc th́ chúng ta nên suy nghĩ. Dù là Cộng sản, Trung cộng đă dấy lên được t́nh tự dân tộc khi ngọn đuốc bị đe dọa. Có thể rất nhiều người Trung hoa sinh sống tại Úc không chung màu đỏ với đảng Cộng sản Trung quốc, nhưng họ sẵn sàng v́ tự ái dân tộc mà 'bảo vệ' đuốc thế vận. Ví như học sinh lớp này thường kèn cựa và có khi uưnh lộn với học sinh lớp khác. Tuy nhiên, khi đội tuyển của nhà trường đá banh với đội tuyển trường khác, th́ tất cả học sinh trong trường đều ngồi lại với nhau cổ vơ gà nhà.
Trung cộng đă tập họp được người Trung hoa khác chính kiến để 'bảo vệ' đuốc thế vận. Đây là điều Cộng sản Hà Nội không làm được hay không muốn làm khi đất nước Việt nam bị bá quyền Bắc kinh xâm lấn. Bắc kinh lấn đất bằng những cột mốc cắm ở biên giới Việt - Trung. Hà Nội không huy động ḷng dân. Bắc kinh thâu góp Hoàng Sa, Trường sa về đảo Hải Nam, sinh viên và người trẻ ở Hà Nội và Sài g̣n biểu t́nh -- Cộng sản tại Bắc Bộ Phủ c̣n đàn áp nữa là...!
Dù Việt Luận không đồng ư khi Bắc kinh huy động dân Trung hoa đi Canberra 'kên' đoàn biểu t́nh tranh đấu cho tự do và nhân quyền, nhưng thiết nghĩ trông người lại ngẫm đến ta. Buồn cho ta: khi ta có cơ hội đoàn kết th́ lại vụt mất.

Việt Luận